Szanse na samodzielność będąc dorosłym autystą

Autyzm jest coraz częściej diagnozowanym zaburzeniem neurorozwojowym u dzieci, młodzieży i dorosłych. Utrudnione poruszanie się w codziennych obowiązkach i nawiązywaniu istotnych relacji wymaga uczestnictwa w wieloletniej terapii. Ważne jest, aby jak najszybciej dziecko było pod opieką poradni terapeutycznej, oferującej pomoc osobom z orzeczeniem o niepełnosprawności i autyzmem, oraz otrzymało rozpoznanie potencjału rozwojowego.

Niezależność jest bardzo ważna w życiu, ponieważ umożliwia prowadzenie satysfakcjonującego życia. Nasze dzieci chcą rozwijać poczucie własnej wartości i realizować plany na przyszłość. Niezależność zmniejsza uzależnienie od opiekunów, pozwalając na podejmowanie własnych decyzji i przejmować kontrolę nad swym życiem. Pozytywne emocje wpływają na samopoczucie i zdrowie psychiczne.

 

Co robić by być samodzielnym?

 

Na osiągnięcie niezależności wpływa kilka czynników. Wczesna diagnoza i dostęp do odpowiednich terapii, wsparcie mają kluczowe znaczenie. Ważny jest wczesny start w terapii, takiej jak logopedia i terapia zajęciowa z pedagogiem i terapeutą umiejętności społecznych. Osoby z autyzmem mogą rozwinąć podstawowe umiejętności życiowe oraz poprawić swoje zdolności komunikacyjne i społeczne.

Ponadto wsparcie rodziny odgrywa istotną rolę w promowaniu niezależności. Członkowie rodziny motywując swoich bliskich mogą stworzyć środowisko sprzyjające samodzielności. Bardzo dobrym działaniem jest dostępność edukacji włączającej w szkole (klasy integracyjne) i możliwości szkoleń i zatrudnienia z dofinansowania ze środków publicznych.

Szansą dogodniejszej formy na uzyskanie dyplomu jest realizacja studiów przez platformę online. Pozwala to skupić się na celu własnej edukacji i chroni przed byciem niezrozumiałym przez otoczenie, względem schematów według których osoba funkcjonuje.

Placówki edukacji włączającej nie tylko zapewniają wsparcie i ułatwiają integrację społeczną, umożliwiając osobom z autyzmem rozwijanie niezbędnych umiejętności interpersonalnych.

Chociaż niezależność jest kluczowa, istnieją różne bariery, nad którymi trzeba czuwać, aby wejście w dorosłość współgrało z samodzielnością. Jedną z istotnych barier są błędne przekonania społeczne i piętno otaczające autyzm. Ograniczają one możliwości i tworzą bariery społeczne w dostępie do zatrudnienia, edukacji. Podnosząc świadomość i promując akceptację, społeczeństwo może przełamać te bariery i stworzyć bardziej otwarte na odmienność środowisko w którym mieszkamy.

Niezbędne jest zapewnienie szkoleń zawodowych i programów pośrednictwa pracy dostosowanych do unikalnych potrzeb osób z autyzmem. Programy te wyposażają osoby w niezbędne umiejętności i wsparcie, aby odnaleźć się na rynku pracy.

Kluczowe znaczenie ma rozwój sieci wsparcia społeczności umożliwiających niezależne życie. Sieci te zapewniają dostęp do ofert mieszkań, transportu i zajęć rekreacyjnych, wspierając niezależność i integrację ze społeczeństwem.

Opracowanie rutyny i planu dnia ma duże znaczenie, aby poradzić sobie z życiem i pracą. Każda osoba z tą diagnozą może doświadczać różnych objawów związanych ze skupieniem, zaburzeniem sensorycznym i realizowaniu nowych wyzwań. Ustanowienie codziennej rutyny może zapewnić poczucie stabilności i przewidywalności, pomaga skuteczniej poruszać się po codziennych zadaniach i obowiązkach. Ważne jest, by o określonej porze budzić się, spożywać posiłki, angażować się w pracę lub zajęcia rekreacyjne oraz kłaść się do łóżka o stałej godzinie. Dzięki planom dnia zarządza się sprawniej swoim czasem i zmniejsza uczucie stresu i przytłoczenia.

 

Wsparcie w życiu dorosłym

 

Wykorzystanie możliwości wsparcia (np. specjalistycznych usług opiekuńczych, zajęć w poradniach) i dofinansowań z ministerstwa edukacji to ważne pomoce dla dorosłych wysokofunkcjonujących. Wsparcie rodziny, przyjaciół i terapeutów może zapewnić zrozumienie i pomoc, której wówczas potrzebują. Ważna jest pomoc w rozwiązywaniu problemów w interakcjach społecznych oraz wyzwaniach w miejscu pracy. Ponadto dostęp do terapii, zajęć w poradni psychologiczno – pedagogicznej i programy szkolenia zawodowego, wyposażają w niezbędne umiejętności.

Wiele osób z autyzmem może wymagać określonych udogodnień w życiu codziennym, aby polepszyć jego jakość oraz dobre samopoczucie. Może to obejmować dostosowanie miejsca pracy, elastyczne godziny pracy lub zapewnienie technologii wspomagającej kontakt. 

 

Formy  pomocy:

 

• SYNAPSIS zatrudnia 24 osoby ze spektrum autyzmu, zapewniając im odpowiednie wsparcie oraz rehabilitację społeczną i zawodową. Fundacja Synapsis prowadzi zajęcia z aktywizacji zawodowej osób dorosłych ze spektrum autyzmu.
• Fundacja Aktywizacji Zawodowej Osób Niepełnosprawnych FAZON, której założycielem jest Polska Organizacja Pracodawców Osób Niepełnosprawnych. W 2020 r. otrzymała nagrodę dyrektor Navicula-Centrum Anna Rozetti. Kapituła przyznała jej tytuł Lodołamacza Specjalnego biorąc pod uwagę jej szczególne zasługi na rzecz osób niepełnosprawnych.

• dofinansowania w uzyskaniu wykształcenia na poziomie wyższym. Dofinansowanie obejmuje koszt opłaty za naukę (czesne) lub opłaty za przeprowadzenie przewodu doktorskiego (w przypadku osób, które mają wszczęty przewód doktorski, a nie są uczestnikami studiów doktoranckich). Dla uczniów szkół policealnych i studentów przewidziany jest także dodatek na pokrycie innych kosztów kształcenia. Dla uczniów szkół policealnych i studentów przewidziany jest dodatek na pokrycie innych kosztów kształcenia.

Każdy, kto:

• ma znaczny lub umiarkowany stopień niepełnosprawności,
• uczy się w szkole wyższej, w tym w doktorskiej, szkole policealnej lub kolegium,
• ma otwarty przewód doktorski poza studiami doktoranckimi.
• Osoby z orzeczonym lekkim stopniem niepełnosprawności mogą uzyskać pomoc finansową w ramach Modułu II, ale wyłącznie wtedy, gdy spełniają łącznie następujące warunki:

• uczestnicząc w pilotażowym programie „Aktywny samorząd” lub w programie pn. „STUDENT II – kształcenie ustawiczne osób niepełnosprawnych” – posiadały znaczny lub umiarkowany stopień niepełnosprawności,
• w trakcie uczestnictwa w programie, o którym mowa w pkt 1, orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności uzyskały nie wcześniej niż po zaliczeniu pierwszego roku nauki, a w przypadku form kształcenia trwających jeden rok – pierwszego semestru nauki.
• Pomoc finansowa dla osoby z lekkim stopniem niepełnosprawności może być przyznawana wyłącznie do czasu ukończenia przez wnioskodawcę nauki w ramach tej formy kształcenia, w trakcie której nastąpiła zmiana stopnia niepełnosprawności na lekki.